Als werknemer stage lopen in het buitenland

Binnen de EER of naar Zwitserland

In de landen van de EER en Zwitserland geldt het vrij verkeer van personen. Dat heeft veel voordelen. Je kan gemakkelijk van het ene naar het andere land reizen en mag in elk land wonen. Heb je een Europese nationaliteit? Dan kan je stage lopen in een ander land van de EER of in Zwitserland.

Benodigde documenten

• Ben je ouder dan 18 jaar? Dan heb je enkel je identiteitskaart nodig om te kunnen reizen.
• Ben je jonger dan 18 jaar? Dan moet(en) jouw ouder(s) een document ondertekenen dat ze jou toestemming geven om alleen te reizen. Dit formulier kan je aanvragen bij je Belgische gemeentehuis. Op het gemeentehuis wordt het document gelegaliseerd. Dat wil zeggen dat de gemeente verklaart dat de handtekening(en) van je ouder(s) echt zijn. Daarna moet het ook bij de FOD Buitenlandse Zaken gelegaliseerd worden, zodat het document in het buitenland aanvaard wordt.

Aanmelden bij de lokale bevolkingsdienst

• In geval van een onbetaalde stage moet je je niet aanmelden bij de bevolkingsdienst van je nieuwe buitenlandse verblijfplaats.
• Word je betaald voor je stage? Of wil je een betaalde job doen naast je stage? Dan moet je binnen de 8 dagen na je aankomst aanmelden bij de bevolkingsdienst van je nieuwe woonplaats. Kies in de zoekfunctie ‘tijdelijk werken’ om te zien welke stappen je dan moet volgen. De minimumleeftijd om te mogen werken kan verschillen per land. Ook de regels rond studentenarbeid zijn verschillend, bijvoorbeeld of je ’s avonds mag werken. Jouw stageplaats kan jou informeren over wat wel en niet mag.

Deze documenten mag de lokale bevolkingsdienst vragen:

• Identiteitskaart of internationaal paspoort. Let erop dat jouw identiteitsdocument nog minstens 6 maanden geldig is na de datum van je geplande terugkeer.
• Bewijs dat je verzekerd bent (bijvoorbeeld jouw Europese ziekteverzekeringskaart of een bewijs van een andere verzekering)
• Bewijs van stage opgesteld door je school, universiteit of de organisaties via dewelke je stage loopt
• Soms wordt een solvabiliteitsbewijs gevraagd. Dat is een document om te bewijzen dat je genoeg geld hebt voor de periode dat je in het land zal verblijven. Een voorbeeld hiervan is een uittreksel van je bankrekening.

Buiten de EER

Wil je naar een land buiten de Europese Economische Ruimte of Zwitserland? Dan wordt het een beetje ingewikkelder. Elk land mag namelijk zelf kiezen wie er mag verblijven. Dat wil ook zeggen dat je niet in elk land kan gaan studeren.

Hieronder vind je de meest voorkomende documenten die een land kan vragen voor je ernaar toe mag reizen om er te verblijven:

domicilie

Ongeacht of je naar een land binnen of buiten de EER of naar Zwitserland gaat, zal je rekening moeten houden met deze zaken:

• Ben je minder dan 90 dagen afwezig? Dan hoef je jouw Belgische gemeente niet op de hoogte te brengen.
• Vertrek je voor langer dan 90 dagen naar het buitenland? Dan moet je dat melden bij jouw Belgische gemeente. Zij zullen jou als tijdelijk afwezig registreren. Een melding van tijdelijke afwezigheid gebeurt normaal gezien voor maximaal 1 jaar.

Zorg ervoor dat je niet wordt uitgeschreven van het bevolkingsregister! Dat kan problemen geven met je Groeipakket/kinderbijslag, ziekteverzekering en belastingen.

Veilig reizen

Op de website van FOD Buitenlandse Zaken vind je per land advies over veiligheid en gewoontes in het land.

Is jouw reis geboekt? Meld je dan zeker aan op Travellers Online. Zo weet de Belgische ambassade wanneer je in het land bent. Als er iets ernstigs gebeurt, bijvoorbeeld een natuurramp of een aanslag, dan kunnen ze jou gemakkelijker bereiken en helpen.

Mag je van je Belgische werkgever binnen je contract een stage volgen in het buitenland en blijf je ondertussen je loon ontvangen? Of je belastingen moet betalen, hangt af van enkele factoren.

Hoe lang ga je naar het buitenland?

Minder dan 183 dagen naar het buitenland

Als je een buitenlandse stage loopt die minder dan 183 dagen duurt, blijf je belastingplichtig in België. België blijft jouw fiscale woonplaats. Je doet aangifte en betaalt belastingen in België op het loon dat je van je Belgische werkgever ontvangt, zelfs als je in het buitenland verblijft. Je hoeft geen extra aangifte te doen in het land waar je stage loopt.

Meer dan 183 dagen naar het buitenland

Blijf je langer, dan veranderen de regels en hangt het af van de fiscale wetgeving in het land waar je verblijft. In de meeste gevallen betaal je slechts één keer belasting, omdat België met veel landen een dubbelbelastingverdrag heeft afgesloten. Dit verdrag bepaalt waar je belastingen betaalt, zodat je niet dubbel belast wordt. Lees meer hierover op de themapagina over belastingen.

Krijg je een forfaitaire vergoeding voor je stage?

Ja, ik ontvang een forfaitaire vergoeding

Ontvang je een vergoeding van je buitenlandse stageplaats? Dan zal je hier belastingen op moeten betalen omdat deze inkomsten bijna altijd als loon en dus als belastbare inkomsten worden beschouwd.

Neen, ik ontvang geen forfaitaire vergoeding

In dat geval heeft jouw stage geen effect op jouw belastingen. De enige vergoeding die je mag ontvangen is een onkostenvergoeding op basis van reële kosten die je hebt gemaakt voor je stage.

De stageplaats kan jouw gemaakte kosten (bijvoorbeeld kilometers met je eigen wagen, treintickets, of materialen die je nodig hebt voor de stage) terugbetalen als je de aankoopbewijzen voorlegt. Deze onkostenvergoeding hoef je niet in te vullen op je belastingaangifte.

Ga je een extra job uitoefenen terwijl je in het buitenland verblijft?

Als je in het buitenland een extra job aanneemt, bijvoorbeeld omdat het leven daar duurder is dan in België en je niet kunt rondkomen met je Belgische loon, is het belangrijk om de arbeidswetgeving in dat land goed na te kijken.

Waar moet ik belastingsaangifte doen?

Als je geld verdient in een ander land, moet je zowel daar belastingaangifte doen als in België. Als er een dubbelbelastingverdrag is tussen België en het land waar je werkte, dan word je niet twee keer belast op hetzelfde bedrag.

Als je in het buitenland extra inkomen verdient, kan het zijn dat je in België ook extra moet betalen. Dit gebeurt als al je inkomsten samen ervoor zorgen dat je in een hogere belastingschijf terechtkomt.

Themapagina belastingen

Als werknemer zijn er twee manieren om stage te lopen in het buitenland:

1. Je wordt door je werkgever binnen je arbeidscontract naar het buitenland gestuurd, wat detachering wordt genoemd.
2. Je regelt dit zelf en vraagt (on)betaald verlof of een loopbaanonderbreking aan bij je werkgever.

Ben je verzekerd als je wordt gedetacheerd?

Wel verzekerd

België heeft een speciaal akkoord gesloten met alle landen van de EER en 27 andere landen, waardoor je in die landen wel verzekerd bent via je ziekenfonds. Word je door je werkgever gedetacheerd naar een van deze landen, dan blijf je verzekerd via de Belgische sociale zekerheid.

Deze 27 andere landen zijn: Albanië, Algerije, Argentinië, Australië, Bosnië-Herzegovina, Brazilië, Canada (ook een apart verdrag met Québec), Chili, DR Congo, de Filippijnen, Groot-Brittannië, India, Israël, Japan, Kosovo, VJR Macedonië, Marokko, Moldavië, Montenegro, San Marino, Servië, Tunesië, Turkije, Uruguay, de Verenigde Staten, Zwitserland en Zuid-Korea.

Het lokale systeem verschilt wel van land tot land. Soms zal je niets moeten betalen, soms enkel een deel en soms het volledige bedrag (waarbij je achteraf je geld terugkrijgt).

Alle akkoorden kun je hier nalezen:

Belgische Sociale Zekerheid

In geval dat je naar een van deze landen gaat, ontvang je van je werkgever een A1-formulier. Zorg ervoor dat je hiervan een (digitale) kopie hebt, want dit is een zeer belangrijk document dat je moet voorleggen bij medische tussenkomsten. Dit formulier moet je ook aan je ziekenfonds bezorgen.

Niet verzekerd

In alle andere landen ben je meestal niet verzekerd door je ziekenfonds. Zij dekken in principe enkel medische kosten in België of dringende medische kosten in enkele landen tijdens een toeristisch bezoek. In dat geval zal je een privéverzekering moeten nemen.

Ben je verzekerd als je stage gaat lopen tijdens je verlof of loopbaanonderbreking?

Neem je (on)betaald verlof of een loopbaanonderbreking om op eigen initiatief een opleiding in het buitenland te volgen? In dat geval kun je geen A1-formulier krijgen en moet je een privéverzekering afsluiten.

Daarnaast is het belangrijk om te weten of je voor deze stage betaald wordt aangezien in veel landen stageplaatsen onder de arbeidswetgeving vallen. De organisatie of het bedrijf waar je stage loopt, kan je informeren of zij voor jou een ziekteverzekering en/of arbeidsongevallenverzekering moeten afsluiten. Vertrek je naar het buitenland via een uitwisselingsprogramma zoals Erasmus+ of een organisatie? Zij zullen jou hierover ook kunnen informeren of misschien zelfs een passende verzekering aanbieden.

Als je naar een land buiten Europa vertrekt, dan kan het interessant zijn om een verzekering af te sluiten bij de Overzeese Sociale Zekerheid. Op die manier kan je ook je Belgische pensioen verder opbouwen en jezelf beschermen bij een arbeidsongeval.

Krijg je een loon of een vergoeding, dan word je in veel landen als een werknemer beschouwd en kunnen de regels voor ziekteverzekering anders zijn. In dat geval kun je beter zoeken op "werken" in plaats van "stage lopen" in de zoekmachine.